راسخ : مسکن موتور محرکه اقتصاد است و بالغ بر ۳۰۰ تا ۴۰۰ شغل را می­ توانیم با مسکن به حرکت در آوریم. وقتی در حوزه مسکن رونق ایجاد می­شود، این رونق مستقیم و غیرمستقیم به خیلی از حوزه ها تسری می­یابد. برنامه های متعددی تاکنون پخش کرده­ایم که هنوز به دلیل اصلی کم رونقی نرسیده ­ایم. در این سه تا چهار دهه از این شاخه به آن شاخه پریده­ ایم و فکر کرده ایم به درمان رسیده ایم. اخیراً می­ گویند؛ باید مسکن ارزان تولید کنیم. سؤال اینجاست؛ اگر شاعبه مسکن مهر در ذهن متبادر نشود، مسکن ارزان یعنی چه؟! دیگر این که تولید کننده با وامی که دریافت می­کند، چه کاری می­تواند انجام دهد که خریدار (مصرف­ کننده) نمی­ تواند انجام دهد؟!

خسروی: من همیشه گفته ام که ۱۰۴ شغل کلیدی که هر کدام چندین شاخه را شامل می­شود، متأثر از مسکن است. موتور محرکه تمام کارخانه­ ها، مسکن و ساخت و ساز است و اگر موتور مسکن راه بیفتد، بسیاری از شاخه های اقتصادی به آن وابسته هستند و حرکت می­کنند.

آن چه مسلم است، اولین موضوع مهم در این عرصه، خانه­ های خالی است. آمارهایی هم در این خصوص داده­ اند تا ۵/۲ میلیون واحد خانه خالی! یک خانواده با اقتصاد متوسط اگر خانه­ ای را خریداری کند، نمی­ گذارد که این واحد خالی بماند و از آن استفاده می­کند. ما خانه­ هایی را می­ بینیم که در چندین طبقه با استفاده از تسهیلات بانکی ساخته شده و خالی است. پس از مدتی با ارزش افزوده­ ای که برای ملک ایجاد شده، صاحب ملک از بانک دیگری وام گرفته و قبلی را تسویه کرده و این صرفاً جابجایی وام ها است.

ما متراکم ترین و پر جمعیت ترین جمعیت کره خاکی را در چین داریم. رونق ساخت و ساز علی­ الخصوص در شهرهای اقماری و زمین­ های خالی درچین زیاد است و سیاست­ گذاران دلیل آن را سرمایه­ گذاری برای آینده عنوان می کنند! ساخت مسکن ارزان دارای ابهام است و به قول معروف هر چه پول بدهی آش می خوری! این که ما ارزان قیمت درآوریم و از مصالح بزنیم غلط است. ما باید تسهیلات را برای سازندگان و انبوه­ سازان فراهم کنیم. ما تجربه ای را که در ساخت مسکن مهر توسط انبوه سازان به دست آوردیم نباید بایکوت می­ کردیم. بلکه باید با رفع اشکلات آن را تقویت می­ کردیم تا به هدف برسیم.

انبوه­ سازی در کشورهای دیگر بسیار تشویق می­ شود و من به شخصاً دیدم کسی که ۵ طبقه ساختمان را ساخته بود، توسط شهردار و مقامات محلی در حضور خانواده انبوه ساز مورد تشویق قرارگرفت. این فرهنگ باید درکشور ما رونق یابد.

در این مسیر، ما اگر می­ خواهیم وام بدهیم، وام را باید به سازنده ها بدهیم. این باعث می شود خریدار از سردرگمی در گرفتن وام و ضامن و … رهایی یابد.

راسخ: به غیر از مسکن یکمی ها، سایر متقاضیان (چه انبوه ساز و چه یک سازنده جزء) تسهیلات را با همان نرخ ۱۸ درصد به بالا می­ گیرند. آیا تفاوتی بین خریداران مسکن و تولیدکنندگان مسکن در وامی که دریافت می­کنند هست یا نه؟ آیا راه ایجاد رونق در بازار مسکن همین است که به جای خریدار مسکن به تولیدکننده مسکن وام بدهیم؟

بُغُزیان: ما اگر بخواهیم رکورد موجود دربازار مسکن را حل­ کنیم، نخست باید ببینم این رکورد از کجا شروع شده است؟ ما رکود حاصل از افزایش هزینه­ های ساخت مسکن را داریم، نه رکود ناشی از تقاضای مسکن! ما اگر افزایش تقاضای مسکن را داشتیم، الان شاهد رکود نبودیم. وقتی رغبتی برای تولید مسکن وجود ندارد، معلوم است که رکود در بخش هزینه­ های مسکن است. ما باید هزینه ساخت مسکن را کاهش دهیم تا مسکن از رکود خارج شود